Nieuws

Programmanieuws | Het rijke leven van Henk Bosma in it doarp dat út de puollen riist

Henk Bosma: ,,Ik hâld der fan om gear te wurkjen." (Foto en video Patrick van der Wal)

Delen

Programmanieuws | Het rijke leven van Henk Bosma in it doarp dat út de puollen riist

TIJNJE - Voor veel Friezen is 2018 al begonnen. Zij werken mee aan de evenementen en projecten die in aanloop naar het Culturele-Hoofdstadjaar in de steigers staan. Wie zijn deze mensen? Wat drijft ze en waarom doen ze eigenlijk mee? Deze keer: Henk Bosma. 69-jarige inwoner van Tijnje werkte mee aan het toneelstuk Troch de Buorren. De voorstelling was een pilot van het project Under de Toer.

Voor iedereen die het gevoel van ouder worden niet begrijpt, schreef de Amerikaanse schrijver Robert Orden het volgende: ‘Bekijk het eens van de zonnige kant: hoe oud u ook bent, u bent jonger dan u ooit zal zijn’. Zo is het, vindt Henk Bosma. De liefhebber van toneelspelen gaat lange monologen tegenwoordig uit de weg. De uit het hoofd te leren lappen tekst beklijven niet meer zo gemakkelijk, merkte de gepensioneerde basisschooldocent. Dat is een tegenvaller, maar hoort nu eenmaal bij het verouderingsproces. Want voor Bosma is het glas halfvol. Er is nog zoveel te doen.

De nu 69-jarige Bosma was in een vroeg stadium betrokken bij Under de Toer. Dit project – onderdeel van Leeuwarden-Fryslân 2018 - voert muziek, theater en vooral verhalen op in het decor van 31 Friese kerken. Hij deed in 2014 mee aan de jubileumvoorstelling van de Tynster toneelvereniging Rjucht en Sljucht. In Troch de Buorren, zoals het stuk heet, is de diepgewortelde verzuiling aanleiding voor een klassiek verhaal. Een zanger uit het rode deel van het dorp overwint zijn traditionele weerzin om mee te zingen in een kerk: die staat, indachtig het socialistische karakter van de man, immers voor alles wat hij zo verafschuwt. Bosma: ,,De spanning in it stik wurdt moai opbouwt. Want wat docht de man op it moment suprême?” Al hoe de rode zanger zijn best doet zichzelf te overwinnen, de klanken blijven steken in zijn keel.

Het stuk werd drie keer in een uitverkochte PKN-kerk gespeeld. Schrijver Bouke Oldenhof, die met theatermaker en regisseur Jos Thie de grondlegger is van Under de Toer bedenkt, had een succesnummer afgeleverd. Een open doekje voor regisseur Jan Smit.

Een actieve rol op het podium had Bosma twee jaar geleden niet. Teveel tekst om op te slaan. Dat ging niet meer. Het stond zijn deelname aan het stuk allerminst in de weg; ter voorbereiding op Troch de Buorren bezocht hij met Bouke Oldenhof en cameraman Hans van der Linden de wintersportplaats Tignes. In naam nagenoeg gelijk aan, maar in veel juist het antoniem van het Friese Tijnje. Het oude dorpje Tignes verdween door de aanleg van een stuwdam onder de waterspiegel. Tijnje staat daarentegen bekend als ‘it doarp dat út de puollen riist’. Op het water gebouwd dus. Tignes werd op hoger gelegen land opnieuw gebouwd en ontwikkelde zich tot een populaire vakantiebestemming. De tegenstellingen tussen de beide dorpen werden gebruikt in het stuk van Oldenhof. Met Henk Bosma in de rol van journalist die ‘live’ op het scherm in de PKN-kerk zijn reportage deed.

De herinnering aan het drieluik van 2014 is vers. Ze zijn opgeslagen op zijn harde schijf en anders kijkt hij beelden terug op het gebrande dvd’tje. Bosma die net als echtgenote Fetsje lesgaf op obs De Pols in Tijnje, is verknocht aan het toneelspel. ,,Ik hâld der fan om gear te wurkjen. Om mei oaren ta te wurkjen oan in mienskiplik doel. Ja, do meist stellen dat it doarpslibben, it ferieningslibben benammen, my ynspirearret.” Bosma, seizoenkaarthouder bij SC Heerenveen, is de vaste grensrechter bij het voetbalteam van Tijnje en werkte kortgeleden met veel plezier aan het Iepenloftspul Spetters.

Voor Bosma is 2018 al lang begonnen. Over zijn toekomstige rol kan hij nog weinig zeggen. Als hij ergens voor gevraagd wordt, zegt Henk Bosma vermoedelijk wel ja. ,,It makket my dan net út of ik kaartsjes knippe of kofje jou. It is moai om mei elkoar wat te dwaan. Dêr giet it om.’’

Over Under de Toer

Kerken zijn plekken vol schitterende verhalen, die erop wachten om opnieuw te worden verteld. In 2018 komen 31 van die verhalen tot leven in Under de Toer. Naast een unieke theatrale rondleiding door de Grote of Jacobijnerkerk in Leeuwarden gaat het om dertig manifestaties in de provincie, georganiseerd door kerkbesturen in samenwerking met professionele kunstenaars en lokale verenigingen.

In oktober 2016 zijn uitnodigingen de deur uitgegaan naar de 750 kerken, 600 verenigingen en 500 kunstenaars in Fryslân. Tot 15 januari 2017 kunnen zij hun plannen indienen op underdetoer.nl. In april 2017 worden de definitieve projecten bekend gemaakt. De indieners kunnen vervolgens rekenen op (artistieke) begeleiding door Jos Thie (regisseur) en Tamara Schoppert (actrice/regisseur) en op financiële ondersteuning door het Prins Bernhard Cultuurfonds.

www.underdetoer.nl

(Dit artikel verscheen eerder in de Friese weekbladen van NDC mediagroep)